Boroscopen voor inspectie in de lucht- en ruimtevaart

Kwaliteitsborging wordt in de lucht- en ruimtevaartproductie steeds belangrijker. Boroscoopinspectie stelt technici in staat delen van een vliegtuig te onderzoeken zonder ze te demonteren, waaronder:

* Compressor- en turbineschoepen, trap voor trap
* Verbrandingskamers, vlampijpen en leidschoepen
* Tandwielkasten, hulpaandrijvingen en lagerruimten
* Vleugelkokers, brandstoftanks en de holten achter een huidpaneel



Toestandsafhankelijk onderhoud draait erom een gebrek te vinden voordat het tot uitval leidt, zodat preventief werk kan worden ingepland. Boroscopen zijn een van de belangrijkste hulpmiddelen voor dat soort inspecties geworden. Stelt het onderhoudspersoneel vast dat een onderdeel het einde van zijn levensduur nadert, dan kan de storing vaak worden uitgesteld of voorkomen, of kan het onderdeel op een gelegen moment worden vervangen in plaats van na de uitval. Moderne motoren worden al gebouwd met boroscooppoorten, en een geleidebuis brengt de sonde naar de plek die wordt geïnspecteerd. Een goed uitgevoerde boroscoopinspectie verkort de stilstand van het vliegtuig en laat zien welk onderhoud werkelijk nodig is.

Aan de vleugel, schoep voor schoep

De motor blijft aan de vleugel. Een sonde gaat door een daarvoor bedoelde opening in het huis, en de rotor wordt met eigen gereedschap gedraaid zodat elke schoep van een trap op zijn beurt langs de tip komt. Wat de inspecteur leest hangt van de trap af. Op de fan en de voorste compressor is het schade door iets dat door de motor is gegaan: kerven en scheuren langs de intredezijden, en schoepen die aan de top zijn verbogen of omgekruld. In het hete deel is het warmte: scheuren in een vlampijp, verbranding en verlies van coating op een turbineschoep, en vervorming van de leidschoepen tussen de trappen.

Waarom het interval bepaalt wanneer

Een boroscoopinspectie van een motor is meestal geen reactie op een storing. Zij is ingepland, met tussenpozen die de motorfabrikant in zijn onderhoudsdocumentatie vastlegt, en zij hoort bij wat onderhoud op basis van toestand überhaupt mogelijk maakt. De waarde bouwt zich op over opeenvolgende inspecties en niet binnen één enkele: dezelfde schoep op dezelfde positie bekeken, drie inspecties later, toont de snelheid waarmee iets groeit, en juist een snelheid maakt een geplande beslissing mogelijk in plaats van een afgedwongen.

De industriële videoscopen, fiberscopen en boroscoopsystemen die wij leveren worden gebruikt om turbines en andere lastig bereikbare plekken te inspecteren en om schade door vreemde voorwerpen op te sporen en te volgen.

Wij voeren de inspectie ook zelf uit, op de locatie van de klant. Een van onze technici gaat naar de hangar of de motorenwerkplaats, brengt de sonde daar door de poorten naar binnen en levert de opgenomen beelden aan met wat daarop te zien is.

Verder dan de motor

Een vliegtuigconstructie zit vol gesloten ruimten die met opzet zijn gesloten. Een vleugel is een koker, en de binnenkant van die koker wordt bekeken via inspectieluiken en via de openingen van de brandstoftanks. Bij overlappingen en klinknagelrijen begint de corrosie, omdat het vocht daar blijft staan. Roerscharnieren, bevestigingen van bedieningscilinders en de holten achter een huidpaneel zijn allemaal met een sonde bereikbaar en op elke andere manier lastig. Het alternatief is constructie uitbouwen, en op een vliegtuig betekent constructie uitbouwen dat u haar terugbouwt en dat aantoont.